Σχολιάστε

το pet therapy θέμα διδακτορικού μιας Ελληνίδας

 

Η Ξανθή Θεοδωρακοπούλου είναι κοινωνική λειτουργός και έχει εκπονήσει διδακτορική διατριβή με θέμα τη θεραπεία με τη βοήθεια ζώων (pet facilitated therapy).

Ακολουθήστε το σύνδεσμο: εναλλακτική θεραπεία μέσω ζώων ή διαβάστε στη συνέχεια όσα γράφει η διδάκτωρ για το pet therapy. Τα λόγια της περιέχουν γνώση, είναι όμως γραμμένα απλά και εξηγούν πολύ αναλυτικά την ιδιαίτερη φύση και τα οφέλη της θεραπείας με τη βοήθεια ζώων:

Θεραπεία μέσω ζώων (Pet therapy ή Pet facilitated therapy) είναι αυτό που φανερώνει και η ίδια η λέξη, εναλλακτική θεραπεία μέσω ζώων ή δια μέσου των ζώων με σκοπό τη βελτίωση της ποιότητας ζωής του ανθρώπου.

Η πρώτη συστηματική χρήση των ζώων για να ωφελήσουν τους ανθρώπους, λέγεται ότι έγινε τον 9ο αιώνα στο Gheel, στο Βέλγιο, όπου παρόλο που τα ζώα δεν ήταν ένα κύριο μέρος του προγράμματος, περιλαμβάνονταν σε μια «therapy naturals» (φυσική θεραπεία) όπου οι πολίτες παρείχαν οικογενειακή φροντίδα σε άτομα με κινητικά προβλήματα.

Η πρώτη καταγεγραμμένη χρήση ζώων σε θεραπεία στην Αμερική συνέβη το 1942 στο Αναρρωτήριο της Στρατιωτικής Αεροπορίας (the Army Air Corps Convalescent Hospital) στο Pawling, στη Νέα Υόρκη, όπου στρατιωτικοί που ανάρρωναν από τραύματα ή εγχειρήσεις, δούλευαν με άγρια ζώα και ζώα φάρμας ως μέρος του καθεστώτος γαλήνιας δραστηριότητας αντί συνεχούς φαρμακευτικής θεραπείας.

Το πρώτο καταγεγραμμένο επιστημονικό άρθρο σε περιοδικό της μοντέρνας εποχής χρονολογείται το 1944, όταν ο James H.S Bossard περιέγραψε τον σημαντικό ρόλο που τα κατοικίδια ζώα παίζουν «στην οικογενειακή ζωή και στην πνευματική υγεία των μελών της, με ιδιαίτερη αναφορά στα παιδιά της οικογένειας».

Η θεραπεία μέσω ζώων λοιπόν γεννήθηκε επίσημα στις Ηνωμένες Πολιτείες και βασίζεται στα οφέλη που προσφέρει η συντροφιά ενός ζώου στον άνθρωπο. Τώρα πια, η θεραπευτική αξία των ζώων έχει αρχίσει να αναγνωρίζεται σιγά-σιγά και από τις χώρες της Ευρώπης. Ήδη σε πολλά νοσοκομεία, ψυχιατρικές κλινικές, σχολεία αλλά και φυλακές, συχνάζουν σκύλοι, γάτες, κουνέλια, ακόμη και παπαγάλοι, οι οποίοι συνοδεύονται από αχώριστους θεραπευτές «pet partners», όπως αποκαλούνται οι ειδικοί της θεραπείας αυτής.

Η θεραπεία φέρνει αποτελέσματα μόνο μέσα από μια σειρά επισκέψεων σε ειδικά κέντρα όπου φιλοξενούνται τα ζώα-γιατροί και όπου οι εκπαιδευτές τους, μαζί με ειδικούς κτηνιάτρους, ζώο-ανθρωπολόγους, ψυχολόγους και κοινωνικούς λειτουργούς, αξιολογούν τα χαρακτηριστικά του κάθε ασθενή και αποφασίζουν ποιο ζώο είναι κατάλληλο για την περίπτωσή του.

Τα ζώα μπορούν να ενσωματωθούν σε μια μεγάλη ποικιλία προγραμμάτων που απευθύνονται και σε άτομα που αντιμετωπίζουν κινητικά προβλήματα και στόχος αυτών είναι η βελτίωση των λεπτών κινητικών ικανοτήτων, η βελτίωση των ικανοτήτων χειρισμού αναπηρικού καροτσιού και η βελτίωση της ισορροπίας όταν στέκεται κάποιος.

Τα ζώα που προορίζονται συνήθως για θεραπεία μέσω ζώων είναι οι σκύλοι, οι γάτες, τα ψάρια, τα πουλιά, τα άλογα και τα δελφίνια. Οι σκύλοι ενδείκνυνται για όλες τις ηλικίες και σε γενικές γραμμές, διατίθενται για να συντροφεύουν, να παίζουν και να αλληλεπιδρούν με τον άνθρωπο. Οι γάτες είναι ζώα συντροφιάς που δεν τους αρέσει η αναστάτωση, είναι ανεξάρτητες, ήσυχες και δεν απαιτούν ιδιαίτερη φροντίδα. Αυτά τα στοιχεία τις κάνουν ιδανικές συντρόφους για τους ανθρώπους που δεν έχουν ευκολία στις μετακινήσεις.

Η φροντίδα και η παρατήρηση ψαριών σε ένα ενυδρείο έχει αποδειχτεί ωφέλιμη για όλους τους ανθρώπους που υποφέρουν από στρες, ταχυκαρδία και τεταμένο μυϊκό σύστημα. Τα άλογα εδώ και αρκετά χρόνια χρησιμοποιούνται για τη θεραπεία ανθρώπων που πάσχουν από ψυχικά και κινητικά προβλήματα. Το πιο διαδεδομένο είδος θεραπείας με άλογα είναι η ιπποθεραπεία. Ωστόσο, θα πρέπει να γίνει ένας διαχωρισμός στις διάφορες τεχνικές που υπάρχουν, και αυτές είναι: Ιπποθεραπεία, θεραπευτική ιππασία, διορθωτική ιππασία, αθλητική ιππασία.

Η θεραπεία με τη μεσολάβηση των ζώων – συντροφιάς δεν συνιστά ξεχωριστή σχολή ψυχοθεραπείας, ούτε μπορεί να βοηθήσει όλους τους ανθρώπους με όλων των ειδών τα προβλήματα. Μπορεί όμως, να προσφέρει πολύτιμη βοήθεια σε πολλές περιπτώσεις.

Τα προγράμματα θεραπείας μέσω ζώων λειτουργούν με κάποιους σύνθετους μηχανισμούς και σε αυτά παίζουν ρόλο κυρίως οι εξής παράγοντες : Τα συναισθήματα, η κίνηση, η διασκέδαση και η ψυχολογία. Το συναισθηματικό δέσιμο που αναπτύσσεται ανάμεσα στον ασθενή και το ζώο δημιουργεί μια κατάσταση χαλάρωσης που επιδρά θετικά στην καρδιά, τον αναπνευστικό ρυθμό, τη μυϊκή τόνωση, το νευρικό σύστημα και την ορμονική παραγωγή.

Τα ζώα αποτελούν ένα κίνητρο για να κινούνται και να περπατούν οι ασθενείς. Αυτό το πετυχαίνουν καλύτερα το άλογο, το δελφίνι και ο σκύλος. Τα ζώα προσκαλούν τον άνθρωπο να συμμετάσχει στο παιχνίδι τους. Έχει αποδειχτεί ότι η ευεξία και η διασκέδαση αυξάνουν τις άμυνες του οργανισμού και επιταχύνουν τις διαδικασίες ίασης. Η ευθύνη της φροντίδας ενός ζώου ή η απλή παρουσία του και η δυνατότητα επαφής μαζί του, έχουν ως αποτέλεσμα, να ξεχνάει ο ασθενής τις έννοιες του και να επικεντρώνει την προσοχή του άλλου. Έτσι, με έμμεσο και ασυνείδητο τρόπο, το άτομο αρχίζει και φροντίζει και τον εαυτό του παράλληλα με το ζώο.

Ας δούμε τώρα για παράδειγμα πως λειτουργεί σε γενικές γραμμές ένα πρόγραμμα με σκύλους-βοηθούς για άτομα με αναπηρίες στις Η.Π.Α .Το πρόγραμμα αυτό ονομάζεται DogAid και την ιδέα του αρχικά συνέλαβε ο Αμερικάνος Stuart Nordensson.Σκοπός αυτού τού προγράμματος είναι η παροχή πρόσβασης στην εκπαίδευση σκύλων για ανθρώπους με κινητικές δυσκολίες, η βοήθεια προς αυτούς τους ανθρώπους να εκπαιδεύουν τα κατοικίδιά τους σε γενική υπακοή και σε ειδικές εργασίες, που θα τους βοηθήσει να χειριστούν καλύτερα την αναπηρία τους στην καθημερινή ζωή τους. Πραγματοποιείται στην Αγγλία και την Ουαλία και τώρα, ενθαρρύνονται εκπαιδευτές στη Σκωτία να λάβουν μέρος σε αυτό το πρόγραμμα, οι οποίοι είναι εκπαιδευτές που δουλεύουν εθελοντικά.

Λειτουργεί σε μη κερδοσκοπική βάση, χωρίς να χρεώνει τους «ιδιοκτήτες» ούτε για την εκπαίδευση ούτε και για οποιονδήποτε ειδικό εξοπλισμό χρειαστεί να τους προμηθεύσει. Οι εκπαιδευτές εργάζονται εξ’ ολοκλήρου σε εθελοντική βάση. Προσφέρει βοήθεια στους ανθρώπους με ευρεία γκάμα παθήσεων, π.χ αρθρίτιδα, πόνους πλάτης, πολλαπλή σκλήρυνση, εγκεφαλικά και επίσης, μπορεί να βοηθήσει άτομα που χρησιμοποιούν αναπηρικά καροτσάκια.

Όλη η εκπαίδευση εκτελείται γενικά από τον «ιδιοκτήτη» κάτω από την προσεκτική επίβλεψη του εκπαιδευτή του DogAid.Η εκπαίδευση συχνά αρχίζει στο σπίτι του «ιδιοκτήτη» επεκτείνεται στην εκπαίδευση εκτός σπιτιού μέσα στην τοπική κοινότητα. Χτίζοντας πάνω στο ήδη υπάρχον δέσιμο μεταξύ σκύλου και «ιδιοκτήτη» το DogAid στόχο έχει να δώσει στους «ιδιοκτήτες» τη γνώση να καταλαβαίνουν και να εκπαιδεύσουν τα αγαπημένα τους τετράποδα.

Κλείνοντας να πούμε ότι απαραίτητη προϋπόθεση όσον αφορά την εναλλακτική θεραπεία μέσω ζώων είναι να εξασφαλιστεί η ευημερία και η μέριμνα των ζώων, να συνειδητοποιήσουμε ότι και τα ζώα έχουν δικαιώματα. Μόνο τότε θα καταλάβουμε τον σημαντικό ρόλο που μπορούν να παίξουν στη ζωή μας και θα θέλουμε να τα χρησιμοποιήσουμε ως δασκάλους και θεραπευτές σεβόμενοι πάντα τα δικαιώματά τους.

Μόνο όταν εξασφαλιστεί ο απαιτούμενος σεβασμός στη σχέση του ανθρώπου με τα ζώα συντροφιάς και όχι μόνο θα προωθηθεί και η χρήση τους σαν μια αποτελεσματική εναλλακτική θεραπεία. Αν η θεραπεία με κατοικίδια προσφέρει ελπίδα και παρηγοριά στα ανθρώπινα βάσανα και πόνο, τότε είναι επαγγελματική υποχρέωση να εξερευνήσουμε οποιαδήποτε διαθέσιμη οδό για τη χρήση της.

 

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: